ကုလ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဟာ  မြန်မာနှင့်ဆက်နွယ်နေသည့် တရုတ်စီးပွါးရေးလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်နေမှုကြောင့် စုံစမ်းစစ်ဆေးပေးဖို့ JFM တောင်းဆို 

ကုလရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်  ဂျူလီဘိရှော့ဟာ မြန်မာနဲ့ဆက်နွယ်နေတဲ့ တရုတ်စီးပွါးရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ ပါဝင်ပတ်သက်နေတာကြောင့် အကျိုးစီးပွားပဋိပက္ခတွေ ရှိမရှိ ကုလသမဂ္ဂအနေနဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးပေးဖို့ Justice For Myanmar (JFM) က တိုက်တွန်းတောင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။

ဩစတြေးလျ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဟောင်းဖြစ်သူ ကုလအထူးကိုယ်စားလှယ် ဂျူလီဘိရှော့ဟာ Energy Transition Minerals (ETM) အပါအဝင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ ပတ်သက်ဆက်နွယ်နေပြီး ETM ကုမ္ပဏီအတွက် မဟာဗျူဟာအကြံပေးအဖြစ်လည်း ခန့်အပ်ခံထားရတာပါ။

ဂျူလီဘိရှော့အနေနဲ့ ဒီလိုခန့်အပ်ခံရမှုဟာ တရုတ်နိုင်ငံပိုင်ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ ဆက်နွယ်နေတဲ့ ဂရင်းလန်းဒေသက ယူရေနီယမ်နဲ့ မြေရှားသတ္တုတူးဖော်ရေးစီမံကိန်းအတွက် အကြံပေးဖို့ဖြစ်တယ်လို့ JFM က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

ဂရင်းလန်းအနောက်တောင်ဒေသက ETM ကုမ္ပဏီရဲ့  Kvanefjeld သတ္တုတူးဖော်ရေးစီမံကိန်းဟာ  သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နဲ့  ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာစိုးရိမ်ဖွယ်ရာတွေကြောင့်  ဒေသခံလူထုက ဆန့်ကျင်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှာ ဂရင်းလန်းအစိုးရဟာ ယူရေနီယံတူးဖော်မှု ပိတ်ပင်ချက်ကို ပြဌာန်းလိုက်ပြီးနောက် ယင်းစီမံကိန်းကိုလည်း ရပ်ဆိုင်းထားခဲ့ရပါတယ်။

အထက်ပါစီမံကိန်းလုပ်ဆောင်ရာမှာ ဂျူလီဘိရှော့ အကြံပေးအဖြစ် လုပ်ဆောင်ပေးနေတဲ့ ETM ကုမ္ပဏီက ရှားပါးသတ္တုတူးဖော်ရေး တရုတ်ကုမ္ပဏီဖြစ်တဲ့ Shenghe Resources နဲ့ အတူတကွ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံ လုပ်ကိုင်နေတာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ဒီလို သတ္တုတူးဖော်ရေးကဏ္ဍမှာ ဂျူလီဘိရှော့ရဲ့ ပါဝင်ပတ်သက်မှု၊ တရုတ်ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ ဆက်နွယ်နေမှုတွေဟာ ကျင့်ဝတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စောင့်ထိန်းလိုက်နာနိုင်ဖို့နဲ့ တာဝန်ကို အောင်မြင်စွာ ထမ်းဆောင်နိုင်ဖို့အတွက် စိုးရိမ်ဖွယ်ဖြစ်တယ်လို့လည်း JFM ရဲ့ အစီရင်ခံစာက ဆိုပါတယ်။

ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူး အန်တိုနီရိုဂူတာရက်စ့်အနေနဲ့ ဂျူလီဘိရှော့ရဲ့ စီးပွါးရေးလုပ်ငန်းတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အကျိုးစီးပွါးပဋိပက္ခတွေကို စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတစ်ရပ် မဖြစ်မနေလုပ်ဆောင်ပေးဖို့  Justice For Myanmar က တောင်းဆိုပါတယ်။

ဂျူလီဘိရှော့ကို ကုလသမဂ္ဂရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာအထူးကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလမှာ ခန့်အပ်ခံခဲ့တာဖြစ်ပြီး ရာထူးခန့်အပ်ချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံတွင်း အကျပ်အတည်းတွေကို ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ရမှာဖြစ်တာကြောင့် ယုံကြည်မှုနဲ့ သမာသမတ်ရှိဖို့က အရေးပါဆုံးဖြစ်တယ်လို့ JFM က ဆိုပါတယ်။

ဂျူလီဘိရှော့ရဲ့ တရုတ်နိုင်ငံပိုင် ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ ဆက်နွယ်မှုတွေကို  Saturday Paper သတင်းစာက ပထမဆုံး သတင်းရေးသား ဖော်ပြခဲ့တာလို့လည်း သိရပါတယ်။ 

တဆက်တည်းမှာပဲ  ETM ရဲ့ အကျိုးတူစီးပွားရေး ပူးပေါင်းမိတ်ဖက်တွေဟာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ဆက်နွယ်မှုတွေရှိနေပြီး မြေရှားသတ္တု တူးဖော်၊ သန့်စင်ချက်လုပ်၊ ရောင်းချသူ ကုမ္ပဏီကြီးတစ်ခုဖြစ်တဲ့ Shenghe Resources ကော်ပိုရိတ်ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်တွေမှာ မြန်မာနိုင်ငံက မြေရှားသတ္တုတွေကို ရယူနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဒါ့အပြင် Shenghe Resources နဲ့ နောက်ထပ်အကျိုးတူပူးပေါင်းလုပ်ကိုင်နေတဲ့ China Communications Construction Company (CCCC) ကုမ္ပဏီကလည်း မြန်မာနိုင်ငံမှာ အသက်ဝင်နေဆဲဖြစ်ပြီး တရုတ်-မြန်မာစီးပွားရေးစင်္ကြန် စီမံကိန်းတွေနဲ့ ဆက်နွယ်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

တရုတ်နိုင်ငံဟာ လက်ရှိ  အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကို  အကြီးဆုံး စစ်လက်နက်ရောင်းချတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်သလို စစ်ကောင်စီကိုလည်း အားပေးထောက်ခံလျက်ရှိပါတယ်။ မြန်မာစစ်အုပ်စုအတွက် သတ္တုတူးဖော်ရေးကဏ္ဍအပါအဝင် အရေးပါတဲ့ အခွန်ဝင်ငွေရင်းမြစ်တွေကိုလည်း ပေးအပ်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

မြန်မာစစ်ကောင်စီထံ စစ်လက်နက်နဲ့ ဘဏ္ဍာငွေတွေ ပေးနေရာကနေ တရုတ်အစိုးရက လက်ရှိ မြန်မာစစ်တပ် ကျူးလွန်နေတဲ့ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေနဲ့ လူသားမျိုးနွယ်အပေါ်ကျူးလွန်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေမှာ အားပေးအားမြှောက်လုပ်ဆောင်နေတယ်လို့ JFM က ဆိုပါတယ်။  

“ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးအနေနဲ့ ဂျူလီဘိရှော့ရဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုတွေ အပေါ် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတစ်ရပ်ကို အရေးတကြီး လုပ်ဆောင်ဖို့၊ ကုလသမဂ္ဂလုပ်ငန်းတာဝန်တွေ ဆက်ပြီးထမ်းဆောင်ဖို့ သင့်လျော်မှန်ကန်ရဲ့လားဆိုတာ ပြန်လည်သုံးသပ်ဖို့နဲ့ တွေ့ရှိချက်တွေကို အများပြည်သူဆီ ထုတ်ပြန်ဖို့ တိုက်တွန်း တောင်းဆိုပါတယ်” လို့ JFM ရဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ မရတနာမောင်က ပြောပါတယ်။