မြန်မာခရိုနီတချို့အပေါ် အရေးယူပိတ်ဆို့မှု ရုပ်သိမ်းတာဟာ မင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ပြန်စာနဲ့ မဆိုင်ဘူးလို့ အမေရိကန်ပြော

ယခင်ဘိုင်ဒင်အစိုးရလက်ထက်က ချမှတ်ခဲ့တဲ့ စစ်ကောင်စီထောက်တိုင် ခရိုနီ လက်နက်ပွဲစားတချို့နဲ့ ၎င်းတို့လုပ်ငန်းတွေအပေါ် အရေးယူပိတ်ဆို့မှုများ ပြန်ရုပ်သိမ်းကြောင်း အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဌာနက ဇူလိုင် ၂၄ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။

အကြမ်းဖက် စစ်တပ်ဆက်နွယ်နေတဲ့ ခရိုနီစီးပွားရေးသမား၊ လက်နက်ပွဲစားများဖြစ်တဲ့ ဂျွန်နသန်မျိုးကျော်သောင်း၊ အောင်လှိုင်ဦး၊ စစ်တိုင်းအောင်နဲ့ တင်လတ်မင်းတို့ကို အမေရိကန်က စီးပွားရေးပိတ်ဆို့ထားမှုကနေ ဖယ်ရှားပေးခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

အမေရိကန်သွင်းကုန်ခွန် တိုးမြှင့်ကြောင်း ထရမ့်ရဲ့အကြောင်းကြားစာကို မင်းအောင်လှိုင်က အကြောင်းပြန်စာပေးပို့ခဲ့ပြီး ၂ ပတ်အကြာမှာ အမေရိကန်ဘဏ္ဍာရေးဌာနက အခုလို ထုတ်ပြန်ခဲ့တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဘာကြောင့် ပိတ်ဆို့စာရင်းထဲကနေ ဖယ်ရှားခဲ့တာလဲဆိုတဲ့အပေါ် ဘဏ္ဍာရေးဌာနအနေနဲ့ ပြောဆိုဖို့ ငြင်းဆန်ထားပါတယ်။

Reuters ကိုပေးပို့တဲ့ စာထဲမှာတော့ လက်ထောက်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး Michael Faulkender က အဆိုပါ စကစထောက်တိုင်တွေအပါအဝင် အရေးယူပိတ်ဆို့တဲ့စာရင်းထဲ လူပုဂ္ဂိုလ်၊ အဖွဲ့အစည်းတွေကို ပုံမှန်အတိုင်း သွင်းတာ၊ ဖယ်ရှားတာတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြောင်း ပြောဆိုထားပါတယ်။

အမည်မဖော်လိုတဲ့ ထရမ့်အစိုးရ အကြီးတန်းအရာရှိတဦးကလည်း ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုတွေကို ရုတ်သိမ်းတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ဟာ မင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ စာနဲ့ မသက်ဆိုင်ကြောင်း ငြင်းဆိုထားပါတယ်။

“ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုတွေကို ရုပ်သိမ်းဖို့ ဆုံးဖြတ်ချက်ဟာ အရင်အစိုးရလက်ထက်က စတင်ခဲ့တဲ့ ရှည်လျားတဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်ကို ထင်ဟပ်စေပါတယ်” “ဒီဆုံးဖြတ်ချက်တွေနဲ့ စာကြားမှာ ဆက်စပ်မှုမရှိပါဘူး” လို့ ၎င်းက ဆိုပါတယ်။

အိမ်ဖြူတော်ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Anna Kelly က ဒဏ်ခတ်ပိတ်ဆို့မှု စာရင်းကနေဖယ်ရှားခြင်းအတွက် “ဘဏ္ဍာရေးဌာနရဲ့ စံနှုန်းနဲ့အညီ ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ်ကတည်းက လုပ်ဆောင်ခဲ့တာဖြစ်ကြောင်း” ပြောဆိုပါတယ်။

အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီဟာ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ၊ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေ ကျူးလွန်ခဲ့တာကြောင့် အမေရိကန်အပါအဝင် အနောက်နိုင်ငံတွေအများစုက စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင်တွေနဲ့ ထောက်ပံ့ရေးယန္တရားထဲပါဝင်နေတဲ့ ၎င်းတို့ထောက်တိုင်တွေ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေကို အရေးယူပိတ်ဆို့မှုတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

Human Rights Watch (HRW) ရဲ့ အာရှရေးရာ ဒါရိုက်တာ John Sifton ကတော့ စစ်အုပ်စု ထောက်တိုင်တွေကို ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုကနေ ဖယ်ရှားပေးလိုက်တဲ့ကိစ္စဟာ အလွန်စိုးရိမ်စရာဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အိမ်ဖြူတော်ပြောခွင့်ရ Kelly က HRW ရဲ့ မှတ်ချက်တွေကို “သတင်းတုတွေ” အဖြစ် ပယ်ချခဲ့သလို၊ ထရမ့်အစိုးရရဲ့ ဒုတိယအကြီးတန်းအရာရှိတဦးကလည်း အရေးယူပိတ်ဆို့မှုဆိုင်ရာဆုံးဖြတ်ချက်တွေက မြန်မာ့အရေးအမေရိကန်ရဲ့မူဝါဒကို ကြီးကြီးမားမား အပြောင်းအလဲဖြစ်တယ်လို့ မညွှန်ပြဘူးလို့ ပြောဆိုပါတယ်။

News-Reuters