တရုတ်စီမံကိန်း ဖြစ်တဲ့ မူဆယ်- မန္တလေးမီးရထားလမ်းတစ်လျှောက်က ရှမ်းမြောက်မြို့ ၉ခုအပါအဝင် မန္တလေးတိုင်း၊ မိုးကုတ်မြို့နယ်တို့မှာ စစ်ကောင်စီရဲ့ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်မှုနဲ့လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၂လအတွင်း အရပ်သား၂၀၀ ကျော် ထိခိုက်သေဆုံးထားတယ်လို့ ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေးမဏ္ဍိုင်ဆီက သိရပါတယ်။
ဒီတိုက်ခိုက်မှုတွေဟာ တရုတ်က ဖောက်လုပ်ဖို့စီစဥ်နေတဲ့ မူဆယ်-မန္တလေး မီးရထားလမ်းတစ်လျှောက်က မြို့တွေမှာ လုပ်ဆောင်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး သေဆုံးသူ ၆၈ ယောက်နဲ့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ ၁၃၆ယောက်အထိ ရှိခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။
၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၉ ရက်ကနေဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်အထိ ၂လအတွင်း ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းက သီပေါ၊ မိုင်းရယ်၊ သိန္နီ၊ လားရှိုး၊ ကွမ်းလုံ၊ နောင်ချို၊ နမ့်စမ်၊ ကွတ်ခိုင်နဲ့ကျောက်မဲ မြို့တွေအပါအဝင် မန္တလေးတိုင်း၊ မိုးကုတ်မြို့နယ်မှာ စာသင်ကျောင်းတွေ၊ ဆေးရုံဆေးခန်း၊ ဘုန်းကြီးကျောင်း၊ ဘုရားကျောင်း၊ စျေးဆိုင်ခန်းတွေနဲ့ အလုပ်ရုံတွေကို စစ်ကောင်စီက ပစ်မှတ်ထားတိုက်ခိုက်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီလိုမျိုး တိုက်ခိုက်ခံရတဲ့ မြို့နယ်တွေထဲ TNLA အပါအဝင်် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေ သိမ်းပိုက်ရရှိထားတဲ့ မြို့ နယ်တွေပါဝင်ပြီး လက်ရှိမှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားတာမျိုး မရှိတော့ဘူးလို့လည်း ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေးမဏ္ဍိုင်က ဖော်ပြပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၆ရက်နေ့က အကြမ်းဖက်စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်နဲ့ တရုတ်ဝန်ကြီးချုပ် Li Qiang တို့တွေ့ဆုံခဲ့ပြီးတဲ့နောက် မူဆယ်-ကျောက်ဖြူ အမြန်လမ်း မြောက်ပိုင်းတစ်လျှောက်က အထက်ပါ မြို့တွေမှာ မီးရထားလမ်းလုပ်ငန်းစဥ်တွေ အကောင်အထည်ဖော် လုပ်ကိုင်ဖို့ စီစဥ်နေခဲ့သလို တည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုမရှိအောင်လည်း စစ်ကောင်စီက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ လုပ်ဆောင်နေခဲ့တယ်လို့ ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေးမဏ္ဍိုင် တာဝန်ရှိသူကမောင်းကိုပြောပါတယ်။
” တရုတ်စီမံကိန်းရှိရာမြို့တွေကို စကစဗုံးကြဲတယ်ဆိုတာ တရုတ်က လာညှိနှိုင်းစေချင်လို့ပါ။ ထောက်ပံ့စေချင်တယ်ပေါ့။ ဒီစီမံကိန်းတွေက မလုံခြုံဘူးဆိုပြီးပြချင်လို့ အခုလိုလုပ်တာလို့လည်းမြင်ပါတယ်။ အဲ့တော့ စကစအနေနဲ့ စီမံကိန်းတွေကို အာမခံချက်လည်း မပေးနိုင်ဘူး။ နယ်မြေတွေကလည်း သူတို့စိုးမိုးထားနိုင်တာ မဟုတ်ဘူး။ လူ့အခွင့်အရေးတွေ ချိုးဖောက်နေတဲ့အချိန် စီမံကိန်းတွေမရှိစေချင်ဘူး။ အခုလို အရပ်သားတွေကိုရက်ရက်စက်စက် သတ်နေတဲ့ စစ်ကောင်စီကို ရတဲ့နည်းနဲ့ အရေးယူဖို့၊ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တာမျိုး မလုပ်ဖို့ တရုတ်အပါအဝင် နိုင်ငံတကာကို တောင်းဆိုချင်ပါတယ်။” လို့ ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေးမဏ္ဍိုင် ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ယိင်းလျန်းဟန်က မောင်းကိုပြောပါတယ်။
မူဆယ်ကနေ မန္တလေးကို ဆက်သွယ်မယ့် မီးရထားလမ်းပိုင်းဟာ ၄၀၉.၉၆ ကီလိုမီတာရှည်လျားမှာဖြစ်ပြီး အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၈.၉ ဘီလီယံကုန်ကျဖို့ ရှိကြောင်းနဲ့ ဒီလမ်းပိုင်းအတွင်း တံတား ၁၂၄စင်း၊ လှိုဏ်ခေါင်း ၆၀ခုနဲ့ ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ ခွဲ ၁၁ခု ပါဝင်မယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။
စက်ရုံခွဲတွေအတွက် တရုတ်ကုမ္ပဏီအများစုက စီမံကိန်းချဆောက်လုပ်ထားတဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း ရွှေလီမြစ်၊ နမ္မတူ မြစ်၊ မြစ်ငယ်မြစ်နဲ့သံလွင်မြစ်ပေါ် တာတမံတွေက ထုတ်လုပ်တဲ့လျှပ်စစ်စွမ်း ဍအင်ကို အသုံးပြုမှာဖြစ်တယ်လို့လည်း ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေးမဏ္ဍိုင်က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။
